• icon-facebook
  • icon-twitter
  • icon-google

ชาข่อย สรรพคุณและประโยชน์ของต้นชาข่อย 7 ข้อ ! (ชาป่า)

POSTED: เวลา 11:55 น. 04 มีนาคม 2014, UPDATED: 01 มีนาคม 2016
ชาข่อย

advertisement M10

ชาข่อย

ชาข่อย ชื่อสามัญ Wild tea[4]

ชาข่อย ชื่อวิทยาศาสตร์ Acalypha siamensis Oliv. ex Gage จัดอยู่ในวงศ์ยางพารา (EUPHORBIACEAE)[1]

สมุนไพรชาข่อย มีชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ ว่า กาน้ำ ชาญวณ (กรุงเทพฯ), ผักดุก ผักดูด (ประจวบคีรีขันธ์), ชาป่า (ปัตตานี), ชาฤาษี (ภาคกลาง), จ๊าข่อย (ภาคเหนือ) เป็นต้น[1]

ลักษณะของชาข่อย

  • ต้นชาข่อย จัดเป็นไม้พุ่ม มีความสูงของต้นประมาณ 1-2 เมตร แตกกิ่งก้านเรียวเล็ก กิ่งก้านกลมเกลี้ยงหรือมีร่องตามยาว เมื่ออ่อนขนนุ่มสั้น ส่วนเปลือกลำต้นเป็นสีน้ำตาล[1],[3]

ต้นชาข่อย

  • ใบชาข่อย ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับกัน ลักษณะของใบเป็นรูปหอก ปลายใบแหลม โคนใบสอบ ส่วนขอบใบจักเป็นซี่ฟันตลอดทั้งขอบใบ ใบมีขนาดกว้างประมาณ 1.5-3 เซนติเมตร ยาวประมาณ 4-6.5 เซนติเมตร แผ่นใบหนาเป็นมัน หลังใบและท้องใบเรียบเกลี้ยง มีเส้นแขนงใบประมาณ 4-5 คู่ มีก้านใบยาวประมาณ 0.1-0.8 เซนติเมตร มีหูใบลักษณะเป็นรูปสามเหลี่ยมแคบ ยาวประมาณ 2-2.5 มิลลิเมตร มีขนสั้นนุ่มและมีขนต่อม[1],[3]

ใบชาข่อย

  • ดอกชาข่อย ออกดอกเป็นช่อเดี่ยว ๆ (พบได้น้อยที่มี 2 ช่ออยู่ด้วยกัน) ตามซอกใบและที่ปลายยอด ดอกเป็นแบบแยกเพศอยู่ในต้นเดียวกัน โดยดอกเพศผู้จะมีขนาดเล็กอยู่ช่วงปลายยอด มีประมาณ 5-7 ดอก มีใบประดับลักษณะเป็นรูปสามเหลี่ยม มีขนาดกว้างประมาณ 1.2-1.5 มิลลิเมตร และยาวประมาณ 1-1.2 มิลลิเมตร มีขนสั้นนุ่มและมีขนต่อมด้านนอกตาดอกมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 0.5-0.8 มิลลิเมตร และเมื่อดอกบานจะมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 0.8-1 มิลลิเมตร ดอกไม่มีกลีบดอก มีแต่กลีบเลี้ยงลักษณะเป็นรูปไข่ 4 กลีบ มีขนาดกว้างประมาณ 0.3 มิลลิเมตร และยาวประมาณ 0.5 มิลลิเมตร มีต่อมอยู่ด้านนอก และก้านดอกย่อยนั้นยาวประมาณ 0.1-0.5 มิลลิเมตร ส่วนดอกเพศเมียจะอยู่ที่โคนช่อดอก มีประมาณ 2-3 ดอก (บ้างว่ามีเพียง 1 ดอก) และมีใบประดับเป็นรูปถ้วย เมื่อดอกบานจะมีลักษณะเป็นรูปไต และมีขนาดกว้างประมาณ 6-10 มิลลิเมตร ยาวประมาณ 5-7 มิลลิเมตร ขอบใบประดับเป็นจักแบบฟันเลื่อย มีซี่ประมาณ 9-15 ซี่ ผิวใบเป็นมันทั้งสองด้าน มองด้านนอกเห็นเส้นร่างแหได้ชัดเจนและมีต่อมโปร่งแสง ส่วนกลีบเลี้ยงมีลักษณะของเป็นรูปไข่ 3 กลีบ มีขนาดกว้างประมาณ 1 มิลลิเมตร และยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร มีขนสั้นนุ่มด้านนอก รังไข่มีลักษณะค่อนข้างกลม มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1-2 มิลลิเมตร มีหนามทู่ ก้านเกสรเพศเมียยาวได้ประมาณ 2-5 มิลลิเมตร[1],[3]

ดอกชาข่อย

  • ผลชาข่อย ผลเป็นผลแห้งและแตกได้ ลักษณะของผลเป็นรูปทรงกลมแป้น แบ่งเป็น 3 พู ผลมีรยางค์เหนียว และมีหนามทู่ ภายในผลมีเมล็ดลักษณะค่อนข้างกลม[1],[3]

ผลชาข่อย

ลูกชาข่อย

เมล็ดชาข่อย

สรรพคุณของชาข่อย

  1. น้ำต้มใบหรือชงใบ สามารถนำมาใช้แทนใบชาได้ ใช้ดื่มกินเป็นยาบำรุงธาตุในร่างกาย (น้ำต้มหรือชงใบ)[1]
  2. ทั้งต้นใช้ตำเป็นยาพอกร่างกายช่วยลดไข้ (ทั้งต้น)[1]
  3. ช่วยในการย่อย (น้ำต้มหรือชงใบ)[1]
  4. ช่วยขับปัสสาวะ (น้ำต้มหรือชงใบ)[1]
  5. ทั้งต้นนำมาต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้โรคไตพิการ หรือจะใช้น้ำต้มหรือชงใบ นำมาดื่มกินเป็นยาแก้ไตพิการก็ได้เช่นกัน (ทั้งต้น,ใบ)[1]
  6. ช่วยแก้น้ำเหลืองเสีย (น้ำต้มหรือชงใบ)[1]

ประโยชน์ของชาข่อย

  • ต้นชาข่อยนิยมนำมาปลูกเป็นไม้ประดับกลางแจ้ง หรือใช้ปลูกเพื่อทำแนวรั้วตามสถานที่ต่าง ๆ ได้[2]
References
  1. หนังสือสมุนไพรไทย เล่ม 1.  (ดร.นิจศิริ เรืองรังษี, ธวัชชัย มังคละคุปต์).  “ชาข่อย (Cha Khoi)“.  หน้า 103.
  2. สวนพฤกษศาสตร์ โรงเรียนองค์การบริหารส่วนจังหวัดสุราษฎร์ธานี ๑ (ดอนสักผดุงวิทย์).  “ชาข่อย“.  [ออนไลน์].  เข้าถึงได้จาก: www.donsakwit.ac.th/joomla/school_flower/.  [4 มี.ค. 2014].
  3. bioGANG.  “ชาข่อย“.  อ้างอิงใน: www.wattano.ac.th.  [ออนไลน์].  เข้าถึงได้จาก: www.biogang.net.  [4 มี.ค. 2014].
  4. Germplasm Resources Information Network (GRIN).  “Acalypha siamensis Oliv. ex Gage”. [ออนไลน์].  เข้าถึงได้จาก: www.ars-grin.gov.  [4 มี.ค. 2014].

ภาพประกอบ : www.flickr.com (by Nelindah, Teo Siyang, CANTIQ UNIQUE, Ahmad Fuad Morad)

เรียบเรียงข้อมูลโดยเว็บไซต์เมดไทย (MedThai)

advertisement M12

แสดงความคิดเห็น
  • ความคิดเห็นที่เกี่ยวข้องกับการโฆษณาจะไม่ได้รับการเผยแพร่ในทุกกรณี
  • ติดตามข้อมูลข่าวสารผ่านแฟนเพจ
Recommended for you

Disclaimer : บทความที่มีเนื้อหาเกี่ยวเนื่องกับสุขภาพทั้งหมด ทางเว็บไซต์ได้รวบรวมไว้เพื่อเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจแก่ผู้อ่านเท่านั้น จึงไม่สามารถนำไปใช้อ้างอิงหรือใช้แทนการวินิจฉัยของแพทย์ได้ หากมีการนำข้อมูลในเว็บไซต์ไปใช้ ทางเว็บไซต์จะไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายที่อาจจะเกิดขึ้นได้ โปรดอ่านเพิ่มเติมหน้านโยบายและเงื่อนไขการใช้งานเว็บไซต์

© 2013-2016 MedThai
All Right Reserved.